Γυναίκα: Ψυχολογία και Ευεξία

Ελεάνα Κοκκίνη | Ψυχολόγος – Αθλητική Ψυχολόγος (MSc)

Πόσο σημαντική είναι η άσκηση για τις γυναίκες;

Η γυναίκα αποτελεί ένα από τα πιο αγαπημένα θέματα μελέτης των επιστημόνων. Ειδικότερα στους κύκλους των ψυχολόγων, η γυναίκα καθώς και η ψυχική της υγεία και γενικά το κυνήγι της ευεξίας είναι συχνά και με πολλές πτυχές θέματα συζήτησης και έρευνας. Βέβαια κάτι τέτοιο θα μπορούσαμε να πούμε πως είναι λογικό, μιας και μιλάμε για τον άνθρωπο (πόσο μάλλον τη γυναίκα), ένα σύνθετο ον αλλά και για μια πολυδιάστατη κατάσταση, αυτή της ψυχικής υγείας και ευεξίας και κατά συνέπεια της σημασίας της άσκησης για τη βελτίωση και διατήρηση της.

Θα ήταν καλό πριν πούμε οτιδήποτε άλλο, να κάνουμε έναν διαχωρισμό ανάμεσα σε δυο έννοιες που συχνά συγχέονται, τις έννοιες της φυσικής δραστηριότητας και της άσκησης. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ως φυσική δραστηριότητα, ορίζεται οποιαδήποτε σωματική κίνηση που παράγεται από τους μύες και απαιτεί την κατανάλωση ενέργειας. Η απουσία αυτής αποτελεί τον τέταρτο μεγαλύτερο παράγοντα που επηρεάζει τη θνησιμότητα παγκοσμίως (περίπου το 6% των θανάτων σε όλον τον κόσμο). Από την άλλη πλευρά, η άσκηση περιλαμβάνεται στη φυσική δραστηριότητα και είναι αυτή που προωθεί και διατηρεί τη φυσική κατάσταση και γενικά την υγεία και την ευεξία.

Αν κρίνουμε από τις γυναίκες που συναντάμε καθημερινά γύρω μας, θα μπορούσαμε να πούμε πως κάθε άλλο παρά αδρανείς είναι. Ίσα ίσα οι γυναίκες είναι έντονα δραστήριες και δε σταματούν να κινούνται- φροντίζουν τα παιδιά τους, πηγαινοέρχονται στις δουλειές τους, τρέχουν για να κάνουν τα καθημερινά ψώνια και στη συνέχεια να βάλουν το νοικοκυριό τους σε μια τάξη. Επίσης, τα τελευταία χρόνια παρατηρείται συχνότερη και εντονότερη ενασχόληση των γυναικών με την άσκηση. Παρ’ όλα αυτά, οι αριθμοί και οι στατιστικές μελέτες εξακολουθούν να παρουσιάζουν χαμηλή συμμετοχή των γυναικών στο κομμάτι της άσκησης κι αυτό διότι οι γυναίκες αντιμετωπίζουν περισσότερα εμπόδια σε σχέση με τους άνδρες, τα οποία αφορούν συνήθως την ελλιπή ψυχολογική και κοινωνική του στήριξη.

Από μικρή κιόλας ηλικία, ο κοινωνικός περίγυρος (στις περισσότερες περιπτώσεις) αποθαρρύνει τα μικρά κορίτσια να ασχοληθούν πιο εντατικά με την άσκηση. Ο λόγος; Μα φυσικά, η αποφυγή απόκτησης ανδρικών χαρακτηριστικών, τόσο σε σωματικό επίπεδο- γυμνασμένα μπράτσα, έντονοι μηροί και κοιλιακοί- όσο και σε επίπεδο συμπεριφοράς, μιας και το κορίτσι που γυμνάζεται παύει να είναι το μικρό, γλυκό κοριτσάκι που ασχολείται αποκλειστικά με τις κούκλες του και γίνεται ένα δυναμικό κορίτσι που δε φοβάται να τρέξει, να πέσει και γιατί όχι, να χτυπήσει.

Είναι γεγονός πως τα κορίτσια εγκαταλείπουν την άσκηση μέχρι την ηλικία των 14 ετών σε ποσοστό διπλάσιο από τα αγόρια. Κατά τη διάρκεια της εφηβείας αλλά και αργότερα στην ενήλικη ζωή, μια γυναίκα που δεν ασκείται και δε βρίσκει την ψυχολογική και κοινωνική στήριξη που έχει ανάγκη, σταδιακά αδρανοποιείται και παρουσιάζει χαμηλή αυτοπεποίθηση, κάτι το οποίο επηρεάζει τη ζωή της με πολλούς τρόπους και σε πολλούς τομείς. Μια γυναίκα με χαμηλή αυτοπεποίθηση είναι πιθανό να αποκτήσει μια λάθος άποψη και μια διαστρεβλωμένη εικόνα για το σώμα της. Μια γυναίκα με αρνητική αυτό-εικόνα είναι, επίσης, πολύ πιθανό να αποφύγει οποιαδήποτε συμμετοχή της στην άσκηση χρησιμοποιώντας αβάσιμες δικαιολογίες. Έτσι η γυναίκα αυτή γίνεται ολοένα και πιο μη δραστήρια, ενώ οι πιθανότητες να εμφανίσει διάφορα προβλήματα υγείας μεγαλώνουν όσο περνάει ο καιρός.

Τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει μια μη δραστήρια γυναίκα μπορεί να εμφανίζονται σε σωματικό επίπεδο με τη μορφή καρδιοπαθειών, εγκεφαλικών επεισοδίων ενώ σχετίζονται και με την ανάπτυξη διάφορων τύπων καρκίνων. Σε πνευματικό επίπεδο συναντάται η αυξημένη απώλεια κινήτρων καθώς και η μειωμένη συγκέντρωση της προσοχής. Η έλλειψη άσκησης επηρεάζει και την κοινωνική ζωή της γυναίκας μιας και παρατηρείται μειωμένη κοινωνικοποίηση, δηλαδή απώλεια φίλων και λιγοστές επαφές με νέες εικόνες και εμπειρίες. Σε ψυχολογικό επίπεδο, η αποφυγή ενασχόλησης με την άσκηση και κατά συνέπεια η χαμηλή αυτοπεποίθηση αυξάνουν τα επίπεδα του άγχους αλλά και τις πιθανότητες εμφάνισης ψυχικών διαταραχών όπως η κατάθλιψη, ιδιαίτερα κατά την περίοδο της εμμηνόπαυσης.

Γίνεται λοιπόν κατανοητό πως η ενασχόληση με την άσκηση μπορεί να προσφέρει πολλά στη σύγχρονη γυναίκα και να επηρεάσει με θετικό τρόπο την υγεία της, βελτιώνοντας την. Η ήπιας μορφής άσκηση σε καθημερινή βάση μπορεί να αντικαταστήσει το αίσθημα της αδυναμίας και της ανικανότητας, που οι γυναίκες συχνά αναφέρουν, με το αίσθημα της δύναμης και του ελέγχου. Γενικά, η άσκηση οδηγεί τη γυναίκα στην απόκτηση μιας πιο θετικά προσανατολισμένης νοοτροπίας.

Συγκεκριμένα, η άσκηση αποτελεί ένα από τα πιο δυνατά όπλα που διαθέτει μια γυναίκα προκειμένου να μειώσει τα επίπεδα του άγχους στον οργανισμό της καθώς και τις πιθανότητες εμφάνισης συμπτωμάτων κατάθλιψης. Σε αυτές τις περιπτώσεις όμως, τις μεγαλύτερες αλήθειες, τις λένε πάντα οι αριθμοί. Ας δούμε μερικά στοιχεία που έχουν προκύψει από έρευνες σχετικά με την αναγκαιότητα της άσκησης στο γυναικείο πληθυσμό.

  • Η μετά- ανάλυση 20 πειραματικών ερευνών σε παγκόσμια κλίμακα απέδειξε σημαντική επίδραση της άσκησης στη μείωση του άγχους, είτε μιλάμε για χρόνιο άγχος είτε για το καθημερινό stress και αφορά όλες τις ηλικίες. Η άσκηση μπορεί να είναι το ίδιο αποτελεσματική όσο άλλες μορφές αντιμετώπισης του άγχους ενώ παράλληλα είναι και η πιο οικονομική. Οι γυναίκες που συμμετείχαν σε αυτές τις έρευνες ανέφεραν μείωση του άγχους σε ποσοστό 70%. Το 30% αυτών δεν ανέφερε κάποια αλλαγή όμως ΚΑΜΙΑ από τις συμμετέχουσες δεν παρουσίασε αύξηση των επιπέδων του άγχους.
  • Όσον αφορά τη χρησιμότητα της άσκησης στη μείωση της κατάθλιψης, τα αποτελέσματα των ερευνών είναι ακόμα πιο ενδιαφέροντα. Οι αναφορές δείχνουν πως ακόμα και η σύντομης διάρκειας άσκηση μπορεί να οδηγήσει σε μείωση των συμπτωμάτων κατάθλιψης. Σε μια μεγάλη έρευνα που διενεργήθηκε στην Αυστραλία, γυναίκες νεαρής ηλικίας που ανέφεραν χαμηλή συμμετοχή στην άσκηση, παρουσίασαν αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης. Από την άλλη πλευρά, γυναίκες άνω των 70 ετών που δήλωσαν πως είναι έντονα δραστήριες και ασκούνται τακτικά, παρουσίασαν τις ΜΙΣΕΣ πιθανότητες να εμφανίσουν κατάθλιψη σε σχέση με τις υπόλοιπες.

Σαν επίλογο θα ήθελα απλά να σας δώσω μια συμβουλή, η οποία μάλιστα αφορά και γυναίκες και άνδρες. Εκμεταλλευτείτε το γεγονός πως ζούμε σε μια χώρα με έντονη ηλιοφάνεια. Βγείτε έξω και περπατήστε, κάντε ποδήλατο, κολυμπήστε και γενικά δώστε στον εαυτό σας τη σημασία και τη φροντίδα που του αξίζει!

Για το Your Therapist,

Ελεάνα Κοκκίνη | Ψυχολόγος – Αθλητική Ψυχολόγος (MSc)

Μοιράσου αυτό το Άρθρο στο:

Share on facebook
Share on linkedin
Share on print