Τα 6 στάδια της αλλαγής

Κρίστη Μηλιόρδου | Ψυχολόγος – Γνωσιακή Ψυχοθεραπεύτρια

Πόσες φορές έχουμε σκεφτεί ότι θα θέλαμε να αλλάξουμε κάτι; Πόσες ακόμα φορές το έχουμε προσπαθήσει, χωρίς όμως, επιτυχία. Προτού θέσουμε έναν καινούργιο στόχο, όπως το να τρώμε πιο υγιεινά, να κινούμαστε περισσότερο, να χάσουμε βάρος ή να μειώσουμε το άγχος μας είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ποια είναι τα στάδια μιας αλλαγής. Η αλλαγή είναι μία διαδικασία που χρειάζεται χρόνο και εξέλιξη, δεν είναι κάτι που συμβαίνει από τη μία στιγμή στην άλλη. Παρακάτω θα εξηγήσουμε τα στάδια της με σκοπό να βρούμε τους κατάλληλους τρόπους να πετύχουμε νέα ξεκινήματα στη ζωή μας.

  • Πριν την σκέψη/επεξεργασία

Σ αυτό το στάδιο είναι σχεδόν απίθανο να προχωρήσουμε σε οποιαδήποτε αλλαγή καθώς τα επίπεδα των κινήτρων μας είναι από χαμηλά έως αμελητέα. Ακόμα και αν βαθιά μέσα μας πιστεύουμε ότι έχουμε μία ανθυγιεινή ή δυσλειτουργική συμπεριφορά, δεν έχουμε ακόμα συνειδητοποιήσει το βαθμό που μας βλάπτει ή δεν αισθανόμαστε έτοιμοι να διαχειριστούμε αυτό το πρόβλημα.

  • Σκέψη/επεξεργασία

Σε αυτό το στάδιο η αλλαγή έχει μεγάλες πιθανότητες να ξεκινήσει μέσα στους επόμενους 6 μήνες. Στη σκέψη μας έχουμε εντοπίσει τη συμπεριφορά που θέλουμε να αλλάξουμε και έχουμε αρχίσει να επεξεργαζόμαστε εναλλακτικές λύσεις. Το πιο σημαντικό κομμάτι σε αυτό το στάδιο είναι το ζύγισμα θετικών και αρνητικών στοιχείων. Ποια θετικά στοιχεία ελπίζουμε να αποκομίσουμε από τη νέα συμπεριφορά (πχ: ευχαρίστηση, πιο υγιεινός τρόπος ζωής,
ευεξία) και ποια αρνητικά στοιχεία θα έχει η αλλαγή της παλιάς (πχ: φόβος καινούργιου, νέα άγνωστη συνήθεια, φόβος αποτυχίας, δυσκολία προγραμματισμού). Αν τα θετικά στοιχεία υπερτερήσουν, τότε είμαστε ακόμα πιο κοντά στη δράση και μπορούμε να προχωρήσουμε στο επόμενο στάδιο. Δυστυχώς σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να αναλώσουμε όλο μας τα χρόνο υπολογίζοντας θετικές και αρνητικές συνέπειες με αποτέλεσμα να παραμείνουμε στο στάδιο της σκέψης για μεγάλα χρονικά διαστήματα χωρίς ιδιαίτερη πρόοδο.

  • Προετοιμασία

Σ αυτό το στάδιο η πράξη είναι πολύ κοντά. Απέχει χρονικά περίπου ένα μήνα. Έχουμε αρχίσει ήδη να μελετάμε εναλλακτικές λύσεις, σκεφτόμαστε πότε ακριβώς θα είναι η κατάλληλη ευκαιρία για το ξεκίνημα της αλλαγής, έχουμε ζητήσει υποστήριξη από το κοντινό μας περιβάλλον και προγραμματίζουμε συγκεκριμένα βήματα και στόχους. Είναι σαν μια ψυχολογική προετοιμασία μέχρι να έρθει η στιγμή της δράσης.

  • Δράση

Στο στάδιο αυτό οι σκέψεις και τα πλάνα γίνονται πράξη! Πλέον γίνονται τα πρώτα βήματα για ένα νέο ξεκίνημα. Εδώ είναι πολύ σημαντική η υποστήριξη και η επιμονή, ειδικά στις πρώτες μέρες, καθώς και η θέσπιση στόχων. Οι στόχοι αυτοί χρειάζεται να είναι συγκεκριμένοι, μετρήσιμοι και πάνω απ όλα ρεαλιστικοί.

  • Διατήρηση

Υπάρχει ένα μύθος ότι μια καινούργια συμπεριφορά χρειάζεται 21 ημέρες για να διατηρηθεί. Δυστυχώς αυτό δεν είναι αλήθεια. Μια καινούργια συμπεριφορά χρειάζεται τουλάχιστον 6 μήνες με 1 χρόνο για να παγιωθεί και να θεωρηθεί κομμάτι του εαυτού μας. Όμως αυτή η πιο επίπονη και σταθερή πορεία μπορεί να εγγυηθεί θετικά αποτελέσματα για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Επίσης είναι πολύ σημαντικό να μπορούμε να ξεχωρίσουμε το προσωρινό και σύντομο πισωγύρισμα, που μπορεί εύκολα να ανατραπεί, από την μόνιμη επιστροφή σε ένα προήγουμενο στάδιο της αλλαγής.

  • Ολοκλήρωση

Όταν η καινούργια συμπεριφορά παγιωθεί και πλέον την τηρούμε χωρίς ιδιαίτερη σκέψη ή προσπάθεια τότε επιτυγχάνουμε και την ολοκλήρωση των σταδίων της αλλαγής. Σ αυτό το σημείο έχουμε υιοθετήσει την καινούργια συνήθεια και δεν χρειαζόμαστε πλέον υποστήριξη από τρίτους. Πλέον μπορούμε να επιβραβεύσουμε τον εαυτό μας για την επιτυχία και να απολαύσουμε την καινούργια μας ζωή!

Για το Your Therapist,

Κρίστη Μηλιόρδου | Ψυχολόγος – Γνωσιακή Ψυχοθεραπεύτρια

Μοιράσου αυτό το Άρθρο στο:

Share on facebook
Share on linkedin
Share on print